Bạn đang ở : Trang chủ Sức khỏe lao động-BNN An toàn và sức khỏe nghề nghiệp ở tâm điểm của việc làm tương lai

An toàn và sức khỏe nghề nghiệp ở tâm điểm của việc làm tương lai

Email In PDF.

Mỗi năm 2,78 triệu công nhân chết vì tai nạn lao động và các bệnh liên quan đến công việc (trong đó 2,4 triệu người liên quan đến bệnh tật) và thêm 374 triệu công nhân bị tai nạn lao động không tử vong.

New safety and health issues emerge as work changes DevelopmentAid

Ngoài chi phí kinh tế, còn có một chi phí vô hình, không được ghi nhận đầy đủ trong các số liệu này, là sự đau khổ khôn lường của con người do điều kiện an toàn và sức khỏe nghề nghiệp (AT&SKNN) kém. Điều này thật bi thảm và đáng tiếc bởi vì, như nghiên cứu và thực hành suốt thế kỷ qua đã nhiều lần chứng minh, sự đau khổ này phần lớn có thể ngăn chặn được.

Rủi ro tâm lý xã hội, căng thẳng liên quan đến công việc và các bệnh không lây nhiễm đang là mối quan tâm ngày càng tăng đối với nhiều người lao động ở tất cả các nơi trên thế giới. Đồng thời, nhiều công nhân vẫn bị thách thức bởi các rủi ro về an toàn và sức khỏe liên quan đến công việc và điều quan trọng là không bỏ qua các quần thể này khi cả thế giới công việc tiếp tục thay đổi.

Khi chúng ta nhìn về tương lai của sự an toàn và sức khỏe tại nơi làm việc, chúng ta cũng được kêu gọi phải nắm bắt lấy những phát triển của thế kỷ trước. Tổ chức lao động quốc tế (ILO) được thành lập dựa trên khái niệm về công việc an toàn và lành mạnh, và AT&SKNN đã được đưa vào cơ sở lý luận cho việc thành lập tổ chức này. Mặc dù phản ứng của ILO đối với các thách thức của AT&SKNN đã thay đổi theo thời gian, việc áp dụng và quảng bá các công cụ liên quan đến AT&SKNN vẫn tiếp tục chiếm vị trí trung tâm trong các hoạt động của ILO. Hiện tại, cùng với các Tuyên bố chính của ILO, có hơn 40 công cụ giúp giải quyết một cách cụ thể (các vấn đề) liên quan đến AT&SKNN.

Một tính năng nổi bật khác của công việc ILO là sự phát triển của Quy tắc thực hành ILO, cung cấp hướng dẫn về AT&SKNN trong các lĩnh vực kinh tế khác nhau và về các mối nguy cụ thể; cũng như việc làm ra các hướng dẫn của ILO dựa trên các hệ thống quản lý AT&SKNN và giám sát sức khỏe của công nhân. Động lực tạo ra văn hóa phòng ngừa đã tạo được kết quả là nhiều ấn phẩm kỹ thuật cũng như các gói đào tạo AT&SKNN được thiết kế để tiếp tục bảo vệ, nâng cao sức khỏe và sự an toàn của người lao động trên toàn thế giới.

ĐIỀU GÌ QUYẾT ĐỊNH ĐỐI VỚI AT&SKNN TRONG HIỆN TẠI VÀ TƯƠNG LAI ?

1. CÔNG NGHỆ PHÁT TRIỂN

Công nghệ tiến bộ nhanh chóng ảnh hưởng đến hầu hết mọi khía cạnh trong thế giới công việc. Số hóa, robot, và sử dụng công nghệ nano, trong nhiều lĩnh vực, đã cách mạng hóa nơi làm việc nhưng đồng thời gây ra những lo ngại nghiêm trọng về AT&SKNN.

Ví dụ, số hóa tăng lên đã tạo cơ hội giám sát công nhân theo thời gian thực để giảm phơi nhiễm nguy hiểm, nhưng đồng thời giảm sự riêng tư thông qua việc thu thập và ghi lại thông tin cá nhân nhạy cảm.

2. DÂN SỐ

Lực lượng lao động toàn cầu là trong dòng chảy tin liên tục. Ở một số khu vực nhất định, dân số thanh niên đang tăng lên, trong khi ở những khu vực khác, dân số đang già đi. Khoảng cách giới trong thị trường lao động vẫn tồn tại ở cả các nước phát triển và đang phát triển, và phụ nữ có thể phải làm việc trong các thiết chế công việc không chuẩn mực và công việc có mặt bằng làm việc tại nhà.

Mặc dù công việc tại nhà có thể loại bỏ lao động nữ khỏi nơi làm việc nguy hiểm, việc thiếu giám sát AT&SKNN trong các môi trường không chính thức có thể gây ra những thách thức độc đáo của riêng họ. Trong trường hợp làm việc ít vận động và lặp đi lặp lại, phụ nữ ngày càng bị ảnh hưởng bởi các rối loạn cơ xương (MSDs) và đối mặt với nguy cơ mắc MSDs cao hơn so với nam giới thực hiện các nhiệm vụ tương tự.

3. PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG

Con người gây ra biến đổi khí hậu cũng là kẻ lèo lái chính làm thay đổi thế giới công việc. Ô nhiễm không khí từ khai thác than, chẳng hạn, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của những người khai thác, nhưng cũng ảnh hưởng gián tiếp đến sức khỏe của công nhân, các ngành công nghiệp khác xung quanh họ, cũng như công chúng nói chung.

Trong khi sự gia tăng của các công việc và ngành công nghiệp xanh sẽ thúc đẩy các xã hội sử dụng carbon thấp và có thể làm giảm công việc nguy hiểm trong các lĩnh vực truyền thống như khai thác, các công việc việc “xanh” cũng có thể dẫn đến những rủi ro mới nổi và chưa biết, như tiếp xúc với hóa chất trong lĩnh vực tái chế.

4. THAY ĐỔI TRONG TỔ CHỨC CÔNG VIỆC

Yêu cầu của một thế giới ngày càng toàn cầu hóa đã dẫn đến ngày càng nhiều công nhân tham gia vào quá nhiều giờ làm việc và các hình thức việc làm không chuẩn mực.

Sự phát triển của nền kinh tế có nền tảng toàn cầu hóa đã làm mờ đi ranh giới giữa nhà và công việc - một mặt làm giảm căng thẳng liên quan đến việc đi lại và tăng sự tự lực, mặt khác, tạo ra áp lực tâm lý xã hội độc đáo cho người lao động đang cố gắng làm cân bằng nhu cầu cuộc đời làm việc và trách nhiệm đối với gia đình.

LĨNH VỰC AT&SKNN ĐANG ĐÁP ỨNG HIỆU QUẢ NHƯ THẾ NÀO VỚI CÁC THÁCH THỨC VÀ CƠ HỘI CÓ TÍNH CHUYỂN DẠNG LẪN NHAU?

DỰ BÁO CÁC NGUY CƠ AT&SKNN MỚI VÀ MỚI NỔI

Với các công nghệ mới, nhân khẩu học thay đổi, biến đổi khí hậu và các mô hình việc làm và cách tổ chức công việc khác nhau định hình thế giới công việc, nó đã và sẽ trở nên quan trọng hơn bao giờ hết để lường trước những rủi ro về an toàn và sức khỏe liên quan đến công việc mới và mới nổi.

Dự đoán rủi ro là bước đầu tiên quan trọng để quản lý chúng hiệu quả và xây dựng văn hóa phòng ngừa về AT&SKNN trong một thế giới luôn thay đổi. Thực tiễn để làm điều này bao gồm dự báo, đánh giá công nghệ và nghiên cứu trong tương lai, cho phép xác định các rủi ro về an toàn và sức khỏe liên quan đến công việc và phát triển các hành động phòng ngừa hiệu quả.

TÍNH ĐA NGÀNH TRONG QUẢN LÝ AT&SKNN

Một cách tiếp cận liên ngành đến AT&SKNN có thể nhằm mục đích tập hợp các ngành như: luật (chính sách công và luật về lao động); thiết kế công việc (kỹ thuật, công thái học, phần mềm và tự động hóa); công cụ (công nghệ, công nghệ y tế và cảm biến); môi trường; tác động thể chất và xã hội (sức khỏe cộng đồng, dinh dưỡng, hoạt động thể chất và nhân khẩu học); bản chất con người (tâm lý học, xã hội học và kinh tế); y học và khoa học thần kinh; và cách tổ chức công việc, thêm vào đó là nguồn ý tưởng và nhân lực.

XÂY DỰNG NỀN TẢNG NĂNG LỰC VỀ AT&SKNN

Nhu cầu ngày càng tăng để đưa AT&SKNN vào cốt lõi của giáo dục phổ thông cho mọi người trước khi họ bước vào thế giới công việc và tiếp tục trong suốt cuộc đời làm việc của họ. Tích hợp AT&SKNN vào giáo dục phổ thông và vào các chương trình đào tạo nghề có thể giúp xây dựng các thế hệ công nhân tương lai an toàn và khỏe mạnh hơn. Thúc đẩy học tập suốt đời về AT&SKNN có thể giúp người lao động và người sử dụng lao động tìm hiểu và thích nghi với các rủi ro AT&SKNN mới nổi cũng như liên tục, do đó cải thiện sự an toàn và sức khỏe trong suốt quá trình làm việc liên tục.

MỞ RỘNG NỀN TẢNG AT&SKNN - SỰ KẾT NỐI VỚI SỨC KHỎE CỘNG ĐỒNG

AT&SKNN không kết thúc tại nơi làm việc. Những ảnh hưởng và kết quả của AT&SKNN có ảnh hưởng rõ rệt đến cuộc sống và sức khỏe của mọi người nói chung, và đối với toàn xã hội. Nếu công việc được coi là yếu tố xã hội quyết định sức khỏe, thì cần phải chú ý nhiều hơn đến mối liên hệ giữa AT&SKNN và sức khỏe cộng đồng, trong việc tăng cường sức khỏe, phòng ngừa và quản lý các rủi ro tâm lý xã hội mới nổi, rối loạn sức khỏe tâm thần và các bệnh không lây nhiễm.

TIÊU CHUẨN LAO ĐỘNG QUỐC TẾ VÀ CÁC CÔNG CỤ KHÁC TRONG AT&SKNN

Trong một thế giới công việc phát triển, các công cụ AT&SKNN của ILO vẫn cực kỳ hợp lệ và phù hợp. Không chỉ các quy ước và khuyến nghị được xem xét để đảm bảo chúng mạnh mẽ và đáp ứng nhu cầu thay đổi, chúng còn được soạn thảo theo cách có khả năng phục hồi trước các thách thức thay đổi của AT&SKNN. Các công cụ mới nhất của AT&SKNN nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phát triển văn hóa quốc gia về sức khỏe và an toàn phòng ngừa, trong đó quyền được bảo vệ môi trường làm việc an toàn và lành mạnh ở tất cả các cấp.

TĂNG CƯỜNG VAI TRÒ CỦA CHÍNH PHỦ VÀ CÁC ĐỐI TÁC XÃ HỘI VÀ MỞ RỘNG ĐỐI TÁC

Đại diện ba bên của chính phủ, người lao động và người sử dụng lao động là trung tâm của các tiêu chuẩn và công cụ lao động của ILO, về AT&SKNN và đối thoại xã hội hiệu quả sẽ tiếp tục mang tính quyết định để giải quyết các mối quan tâm về an toàn và sức khỏe trong tương lai, nhiều vấn đề vẫn chưa được biết rõ. Vì mặt bằng làm việc vẫn tiếp tục chuyển đổi, sẽ có nhu cầu nhiều lên để mở rộng các quan hệ đối tác và tăng cường hợp tác với các chủ thể khác như các tổ chức xã hội dân sự, các tổ chức phi chính phủ về AT&SKNN, cũng như các viện và trường đại học công lập và tư nhân.

CHÚNG TA SẼ ĐI TỚI ĐÂU TỪ AT&SKNN NHƯ HIỆN TẠI ?

Thế giới công việc đang biến đổi trước mắt chúng ta, mang đến những cơ hội độc đáo đồng thời mang đến những thách thức mới lạ. Chúng ta không thể dự đoán chính xác loại công nghệ nào sẽ tồn tại trong tương lai, cách nó sẽ được tích hợp vào thế giới công việc và những tác động - tích cực hay tiêu cực - điều này cũng sẽ có ở lĩnh vực AT&SKNN. Do đó, các đáp ứng của chúng ta đối với sự chuyển đổi chưa biết này phải phát triển theo cách bao quát và lấy con người làm trung tâm, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc học tập suốt đời và tiếp tục phát triển kỹ năng.

Cách tiếp cận lấy con người làm trung tâm đối với AT&SKNN trong tương lai của công việc đòi hỏi phải đầu tư đổi mới vào khả năng của mọi người dân, cho phép họ có được và cập nhật các kỹ năng và hỗ trợ họ thông qua các việc chuyển đổi mà họ trải qua trong cuộc sống. Bao gồm giáo dục và đào tạo về AT&SKNN trong học tập suốt đời có thể giúp người lao động và người sử dụng lao động thích nghi với các rủi ro sức khỏe và an toàn mới, mới nổi và liên tục và cải thiện kết quả AT&SKNN tại nơi làm việc.

Vào tháng 1 năm 2019, khi bắt đầu lễ kỷ niệm thế kỷ của ILO, Ủy ban toàn cầu về tương lai công việc của ILO đã kêu gọi Bảo hiểm lao động toàn cầu, bao gồm các quyền cơ bản của người lao động, một mức lương đủ sống, giới hạn về giờ làm việc và đảm bảo an toàn và nơi làm việc lành mạnh. Ủy ban cũng kêu gọi công nhận AT&SKNN là nguyên tắc và quyền cơ bản tại nơi làm việc.

Mặc dù con đường phía trước có nhiều thách thức mới đối với an toàn và sức khỏe tại nơi làm việc, nhưng điều quan trọng đối với chính phủ, người sử dụng lao động và các bên liên quan là nắm bắt các cơ hội trong tay để tạo ra một tương lai làm việc an toàn và lành mạnh cho tất cả mọi người. Bây giờ là lúc để hành động.

Trên đây là lược dịch giới thiệu ấn phẩm “SAFETY AND HEALTH AT THE HEART OF THE FUTURE OF WORK  Building on 100 years of experience” năm 2019 của ILO.

Nguyễn Bích Hà - Khoa Sức khỏe lao động và Bệnh nghề nghiệp

https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---ed_protect/---protrav/---safework/documents/publication/wcms_678357.pdf

https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---dgreports/---dcomm/documents/publication/wcms_686645.pdf